İşkembedeki Bakterilerde Yeni Keşfedilen Yapı Metan Salımını Açıklayabilir… Büyükbaş besi hayvanlarının sindirim süreçlerinin bir yan ürünü olarak oluşan metan büyük oranda geğirme yoluyla daha küçük oranda ise bağırsak gazı olarak salınır. Metan gazının küresel ısınmaya ciddi ölçüde katkı yaptığı biliniyor. İnsan faaliyetlerinden kaynaklanan sera gazları içinde küresel ısınmaya en fazla katkı yapan ikinci gaz olan metan, küresel sera gazı salımlarının yaklaşık %11’ini oluşturuyor. Ayrıca atmosferde 100 yıllık zaman ölçeğinde ısı hapsetme kapasitesi bakımından karbondiokside göre yaklaşık 28 kat daha güçlü bir etkiye sahip. Büyükbaş besi hayvanlarından kaynaklanan metan gazı salımı ise tarım kaynaklı metan salımlarının önemli bir bölümünü oluşturuyor. Daha az sığır eti tüketmeye çalışmanın küresel ısınmayla mücadeleye yönelik bireysel bir katkı olarak görülmesinin nedeni de bu.
İnek gibi geviş getiren hayvanların dört bölmeli midesinin ilk kısmı olan işkembe, ot ve saman gibi lifli besinleri parçalamaya yardımcı olan çok sayıda mikroorganizma barındırıyor. Bilim insanları kısa bir süre önce ineklerin işkembesinde yaşayan ve “işkembe sillileri” olarak da bilinen tek hücreli mikroorganizmalarla ilgili dikkat çekici bir keşif yaptı. Science dergisinde yayımlanan araştırmaya göre bu sillilerin bazılarında daha önce bilinmeyen özel bir hücresel yapı bulunuyor. Araştırmacıların “hydrogenobody” adını verdikleri bu yapı hidrojen üretiyor. Ardından işkembedeki başka mikroorganizmalar metan üretmek için bu hidrojeni kullanıyor.
Araştırmacılar, yeni keşfedilen bu yapının özelliklerini tanımlamak ve metan üretimindeki rolünü doğrulamak için yüzlerce işkembe sillisine ait genom analizlerinden, ayrıntılı mikroskop görüntülerinden ve süt ineklerinden alınan gerçek metan salımı ölçümlerinden yararlandı. Bulgular, sığırlardan kaynaklanan metan salımının nasıl gerçekleştiğine ilişkin anlayışımıza önemli katkılar sunuyor. Araştırmanın sonuçları, büyükbaş hayvanlardan kaynaklanan metan salımını azaltmaya yönelik yeni yöntemlerin geliştirilmesine yardımcı olabilir. Ancak araştırmacılar, bu mikroorganizmaların sindirim açısından önemli işlevler üstlendiğini dolayısıyla bir şekilde tamamen ortadan kaldırılmalarının ya da etkinliklerinin tamamen baskılanmasının hayvanların beslenmesini ve üretkenliğini olumsuz etkileyebileceğini vurguluyor.
Kaynak:
