Bir bitki ya da böcek gördüğünüzde adını merak mı ediyorsunuz? Bir vatandaş bilim projesi örneği olan iNaturalist uygulaması ile hem fotoğrafını çektiğiniz canlının adını öğreniyor hem de bilim dünyasına katkı sağlıyorsunuz. iNaturalist, 2008’de UC Berkeley öğrencilerinin yüksek lisans projesi olarak başlayıp kâr amacı gütmeyen bir platforma dönüşen bir doğa gözlem uygulaması. Kullanıcılar bitki ve hayvan fotoğraflarını yükleyerek hem birbirleriyle hem de araştırmacılarla paylaşıyor. 2024 itibarıyla 3,3 milyon kullanıcı tarafından yapılan 200 milyondan fazla gözlem sisteme eklendi. Bu veriler 5 binden fazla bilimsel makalede kullanıldı.
Platform, yeni türlerin keşfinden istilacı türlerin takibine, iklim değişikliği araştırmalarından hayvan davranışlarının incelenmesine kadar çok geniş bir alanda bilimsel çalışmalara katkı sağlıyor. Örneğin Çin’de bir kullanıcı sayesinde yeni bir sinek türü tanımlandı, Kolombiya’da nesli tükendiği sanılan bir sansar yeniden görüntülendi. Uzman biyologların çalışmalarının yerini tamamen almayı amaçlamasa da milyonlarca amatör gözlem, bilimsel süreçleri hızlandırarak doğayı anlamada bilim insanlarına önemli bilgiler sağlıyor.
