Şubat 2025 Matematik Sorusunun Çözümü ve Hediye Kazananlar

Bilim ve Teknik dergisi Ayın Sorusu köşesinde Şubat 2025 yayımlanan Keloğlanın Çiftlikteki Cücelerle Birlikte Yaptığı Orman Yürüyüşleri sorusunun çözümü açıklandı ve kitap hediyesi kazanan okurlarımız belli oldu.

vlastas/iStock

Keloğlanın Çiftlikteki Cücelerle Birlikte Yaptığı Orman Yürüyüşleri

Keloğlan, N cücenin yaşadığı bir çiftliği ziyaret eder ve bu çiftlikte tam olarak bir yıl boyunca kalır. Keloğlan, çiftlikte geçirdiği 365 günün her birinde bir grup cüceyle orman yürüyüşü düzenler. Yani her gün tam olarak bir orman yürüyüşü düzenlenir.

Bu orman yürüyüşlerinin her birine Keloğlan dışında en az bir ve en fazla N cüce katılır. Bir veya birkaç cüceden oluşan aynı cüce grubu, birden fazla orman yürüyüşüne katılabilir. 365 orman yürüyüşü yapıldıktan sonra Keloğlan her bir cüceye toplam kaç orman yürüyüşüne katıldığını ve bu orman yürüyüşlerine kaç farklı cüceyle birlikte katıldığını sorar.

Örnek olarak A, B, C, D, E, F, G, H farklı cüceler olmak üzere, A cücesinin katıldığı tüm orman yürüyüşleri, (A, B, C), (A), (A, B, C), (A, C, D, E, F, G, H), (A), (A, C) gruplarından oluşuyorsa, A cücesinin katıldığı toplam orman yürüyüş sayısı 6 ve A cücesinin bu orman yürüyüşlerine birlikte katıldığı farklı cüce sayısı da 7 olur.

Çiftlikteki N cücenin her biri Keloğlan’ın sorduğu iki sayıyı hesaplayıp ona söyler. Keloğlan çiftlikteki her X cücesi için bu X cücesinin katıldığı toplam orman yürüyüşü sayısının, X cücesinin orman yürüyüşlerine birlikte katıldığı farklı cüce sayısından daha fazla olmadığını fark eder.

Örnek olarak yukarıda verilen A cücesinin katıldığı orman yürüyüşleri, koşulları sağlıyor: 6 ≤ 7.

Diğer taraftan bir K cücesinin katıldığı tüm orman yürüyüşleri, (K), (K, L), (K), (K, M) olamaz, aksi takdirde 4 > 2 olduğundan sorudaki koşullar sağlanmamış olur.

Buna göre çiftlikteki toplam cüce sayısının alabileceği en küçük değeri belirleyiniz. Bulduğunuz N sayısını sağlayan bir örnek veriniz ve N sayısının neden daha küçük olamayacağını kanıtlayınız.

Cevap: 21

Çözüm:

İlk önce N = 21 için bir örnek verelim. Çiftlikteki 19 cücenin her biri sadece Keloğlan’la birlikte 19 orman yürüyüşüne katılsın. Kalan iki cüceden biri sadece Keloğlan’la birlikte 1 ve bir diğeri ise sadece Keloğlan’la birlikte 2 orman yürüyüşüne katılmış olsun. Son orman yürüyüşüne ise Keloğlan’la birlikte 21 cücenin hepsi katılsın.

Bu durumda toplam orman yürüyüşü sayısı, (19 ∙ 19) + 1 + 2 + 1 = 365 olur. Her cücenin birlikte katıldığı farklı cüce sayısı 20 ve her cücenin katıldığı orman yürüyüşü sayısı da en fazla 20 olduğuna göre sorudaki koşullar sağlanmış olur.

Şimdi de N sayısının neden daha az olamayacağını gösterelim. Çiftlikte en fazla orman yürüyüşüne katılmış cücenin katıldığı orman yürüyüşü sayısı p olsun. O zaman N ∙ p ≥ 365 olur ve buradan da

p ≥ 365/N gelir.

Sorudaki koşullara göre en fazla orman yürüyüşüne katılan cücenin birlikte katıldığı farklı cüce sayısının en az p + 1 olması gerekiyor. Buna göre, N ≥ p+1 ≥ 365/N +1 olur.

Bu eşitsizliği sağlayan en küçük pozitif tam sayı ise 21’dir. Çözüm tamamlanmıştır.

Geleceği Değiştiren Dokuz Algoritma kitabı gönderilecek okurlarımız:

Yasin YILMAZ

・Ahmet Zikreddin GÜZEL

・Besime CANAKAY

・Osman MENTEŞ

・Hatice ANAPALI

・Ferzan TAPRAMAZ

Bizden kitap hediyesi kazanan okurumuzun adresine kitabı kargo ile gönderilecektir. İlginiz için çok teşekkür ediyoruz.

Dergimize Matematik Sorusu köşesi ile ilgili içerik gönderen okurlarımız, “Kişisel Verileri Koruma Kanunu” kapsamında, paylaştıkları verilerin ve bilgilerin dergimiz tarafından yayınlanmasına açık rıza göstermiş sayılacaktır.

İlgili Konular

Mantık Bulmacası

Bunları da Beğenebilirsiniz

Popüler İçerikler

Giriş Yapmanız Gerekiyor !

Abonelik işlemlerini görüntüleyebilmek için giriş yapmanız gerekmektedir.
 Mevcut bir hesabınız varsa yönlendirileceğiniz sayfadan giriş yapabilirsiniz.
 Henüz üye değilseniz, “Hesap Oluştur” sekmesinden kolayca yeni bir hesap oluşturabilirsiniz.

Abonelik Seçenekleri

Dergimize abone olmak için aşağıdaki seçeneklerden birini tercih edebilirsiniz.

Dijital Abonelik

Fiziksel Abonelik (Basılı Dergi)

Fiziksel abonelik, derginin her sayısının basılı olarak adresinize gönderilmesini kapsar. Abone olduğunuz süre boyunca derginin tüm yeni sayıları düzenli olarak tarafınıza kargo ile ulaştırılır.
Fiziksel abonelik ve tek sayı satın alma işlemlerini, TÜBİTAK Yayınlar web sitesi üzerinden gerçekleştirebilirsiniz.

İçeriğin Devamı ve Etkileşim Özellikleri Abonelere Özeldir

🔒 Bu içeriğin tamamı ve etkileşim özellikleri yalnızca dijital abonelere özeldir.

Henüz bir hesabınız yoksa Bilim ve Toplum OGS sistemi üzerinden kolayca yeni bir hesap oluşturun.
Gönderiyi kaydetmek,  ya da okumaya devam etmek için lütfen giriş yaparak dijital abonelik işleminizi başlatın.